MESANE KANSERİ TANI VE TAKİBİNDE YENİ BİR TEST

İdrarda MCM5

Mesane kanseri her yıl 123.000 yeni vaka ile Avrupa’da 5. en sık görülen kanserdir (1). Hematüri ile başvuran hastalarda mesane kanserinin saptanması için altın standart test sistoskopi ile birlikte alt batın ultrasonografisi, MRI incelemesi ve idrarın sitolojik olarak incelenmesi kullanılmaktadır.

Sistoskopi hem invaziv olması hem de nispeten pahalı olması sebebiyle hastaların bir kısmının kaçmasına sebep olarak mesane kanseri ve nüksün erken tanı ihtimalini ortadan kaldırmaktadır. (2). Buna ek olarak bazen, mesane duvarındaki inflamasyon ve kanamaya bağlı görüntü kalitesindeki azalma da mesanenin yanlış değerlendirilmesine veya değerlendirilememesine yol açabilmektedir. (3).

Mesane kanseri ve nüksün invaziv olmayan bir yöntemle tespit edilebilmesi için son derece hassas ve spesifik olan “idrarda MCM5” testi kullanılabilir. MCM5, protein ekspresyonundaki artışın iyi bir göstergesi olduğu için mesane kanseri tanı ve takibinde güvenle kullanılabilir. Hızlı proliferasyon gösteren hücrelerde, MCM5 proteinini yüksek seviyede sentez edilirken, yaşlanmış hücrelerde ve değişim olmayan hücrelerde MCM5 ekspresyonu yoktur.

Üriner sistemde MCM5 tüm seviyedeki yüzeysel epitel hücreleri tarafından sentez edilmektedir. Bu sebeple idrarda MCM5 proteinin saptanmış olması üriner sistem tümörlerinin taranması için iyi bir seçenektir. Stoeber ve ark (4) yaptıkları araştırmada immunfloresans ile MCM5 analizinin, mesane kanseri için %92 sensitivite, ve %78 spesifisiteye sahip olduğunu göstermişlerdir. Fakat bu metodun fazla kompleks olması ve otomatize edilememesi sebebiyle rutin laboratuvarda kullanılması mümkün olmamıştır. Son yıllarda kullanılmaya başlayan ELISA ile idrarda MCM5 tayini son derece hızlı ve otomatize ve güvenilir bir testtir. 

ELISA ile MCM5 ölçülerek yapılmış bir araştırmanın sonuçları aşağıdaki gibidir.  

İngiltere’de 3 ayrı hastanede hematüri ve alt üriner sistem şikayetleriyle başvurmuş 510 hastadan alınan idrar örneklerinde çalışma yapılmıştır. Hastaların tümünde sistoskopi ve idrarda MCM5 analizi yapılmıştır. 30 mL’nin altında idrar çıkaran ve yakın zamanda böbrek taşı, böbrek tümörü ve prostat kanseri tanısı alanlar çalışmaya dahil edilmemiştir.

Çalışmanın sonuçları tablodaki gibidir:

Sensitivite % 83                  Spesifisite %77              Negatif Prediktif Değer %98

İdrarda NMP22 ve İdrarda MCM5 karşılaştırması

100 örnekte NMP22 Ag ve MCM5 proteini birlikte analiz edilmiş. Sonuçlar aşağıdaki gibidir.

 İdrar Sitolojisi ve İdrarda MCM5 proteini karşılaştırması

98 örnekte idarar sitolijisi ve idrarda MCM5 proteini birlikte analiz edilmiş. Sonuçlar aşağıdaki gibidir.

Referenslar

1. Eur J Cancer. 2013 Apr;49(6):1374-403
2. J Urol. 2015 Feb;193(2):548-51.
3. Urology 57: 690–694.
4. J Natl Cancer Inst. 2002 Jul 17;94(14):1071-9.