Fotodinamik Terapi (PDT) ile HPV’nin “Yok Edildiği” Haberi ve Gerçekler
13 Şubat 2026Son günlerde bazı internet sitelerinde ve sosyal medyada yer alan bir haber, Meksikalı bir bilim insanı Eva Ramon Gallegos'un fotodinamik terapi (PDT) uygulayarak HPV virüsünü tamamen yok ettiğini iddia ediyor. Bu haber, küçük bir pilot çalışmada 29 kadına uygulanan bir protokolün belirli takip süreçlerinde HPV’nin saptanmadığı gözlemi üzerinden yapılmış. Ancak bu tek bir çalışma ve sınırlı vaka sayısına dayanmaktadır ve uluslararası bilim camiasının genel kabulüne göre “HPV’nin her durumda tamamen yok edildiği” anlamına gelmemektedir. PDT, HPV ile ilişkili lezyonların tedavisinde umut verici bir yöntem olmakla birlikte, mevcut araştırmalar henüz geniş kapsamlı ve kontrollü klinik kanıtlarla standart bir tedavi olarak kabul edilmemektedir. Fotodinamik terapi, ışığa duyarlı bir madde ve belirli dalga boyunda ışık kullanarak hedef hücrelerde oksidatif hasar oluşturmayı temel alan bir tıbbi tekniktir. Klinik ve ön klinik çalışmalar, bu yöntemin HPV ilişkili servikal lezyonların regresyonunu hızlandırabileceğini ve bağışıklık yanıtını modüle edebileceğini göstermiştir; fakat “HPV’yi her vakada yok eden onaylanmış bir tedavi” olarak uluslararası sağlık otoritelerince kabul edilmemiştir.
HPV, Human Papillomavirus olarak adlandırılan ve Papillomaviridae ailesine ait bir virüs grubudur. Dünya genelinde en yaygın cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlardan biridir ve çoğu kişi hayatının bir döneminde bu virüsle karşılaşır.
• HPV’nin 200’den fazla tipi olduğu bilinmektedir. Bunlardan bazıları genital siğillere, bazıları ise hücresel değişikliklere ve kanser riskine neden olur.
• Özellikle HPV tip 16 ve 18, rahim ağzı (serviks) kanserlerinin büyük çoğunluğundan sorumludur.
HPV Nasıl Bulaşır?
HPV enfeksiyonu, genellikle cilt-cilt temasla bulaşır. En yaygın yolları şunlardır:
* Vajinal cinsel ilişki
* Anal veya oral ilişki
* Yakın genital cilt teması
* Nadiren elle temas veya doğum sırasında anneden bebeğe geçiş gibi yollar da olabilir.
Önemli: HPV cinsel temas olmadan ya da belirti olmadan da bulaşabilir; yani kişi semptom göstermese bile virüsü başkalarına geçirebilir.
HPV Belirtileri ve Klinik Görünüm
HPV enfeksiyonunun çoğu kişide belirti oluşturmaz ve bağışıklık sistemi enfeksiyonu temizleyebilir.
Belirgin belirtiler:
• Genital siğiller: HPV’nin düşük riskli tipleri genital bölge çevresinde siğillere yol açabilir.
• Kanser öncesi hücresel değişiklikler: Bu tür değişiklikler genellikle belirti vermez ve sadece tarama testleriyle saptanır.
Uzun süreli yüksek riskli HPV enfeksiyonları rahim ağzı kanseri dahil olmak üzere bazı kanser türleri için risk oluşturabilir.
HPV Tanısı Nasıl Konur?
HPV ile ilişkili enfeksiyon veya değişikliklerin tanısı için kullanılan başlıca yöntemler:
Pap Smear (Smear Testi): Rahim ağzı hücrelerinde anormal değişiklikleri saptamak için kullanılır.
HPV enfeksiyonu, genital siğiller dışında genellikle belirti oluşturmadığı için, sadece tarama testleriyle saptanabilir. Bu nedenle düzenli tarama hayati önemdedir.
HPV Enfeksiyonunun Doğal Seyri
• HPV enfeksiyonları çoğu kişide kendiliğinden kaybolur; yaklaşık %90’ı 1-2 yıl içinde bağışıklık sistemi tarafından temizlenebilir.
• Ancak bazı enfeksiyonlar persistans gösterebilir ve uzun vadede hücresel değişikliklere yol açabilir.
Bu nedenle düzenli tarama ve risk değerlendirmesi özellikle 30 yaş üstü kadınlar için önerilir.
HPV ve Kanser İlişkisi
HPV’nin özellikle yüksek riskli tipleri, serviks kanserinin ana nedeni olarak kabul edilir.
• Rahim ağzı kanseri dışında HPV, nadiren de olsa vulva, vajina, penis, anal bölge ve orofarinks (ağız/boğaz) kanserleri gibi malign yapılara katkıda bulunabilir.
HPV’den Korunma Yöntemleri
• WHO ve CDC gibi otoriteler HPV aşılarını, rahim ağzı kanserini önlemede en etkili yöntem olarak tanımlar.
• Aşı, özellikle cinsel aktivite başlamadan önce (9–14 yaş) uygulanması önerilir, ancak daha sonra da fayda gösterebilir.
• Aşı, yüksek riskli HPV tipleriyle ilişkili kanser ve genital siğil riskini önemli ölçüde azaltır.
• Pap smear ve HPV testleri servikal kanser öncesi değişiklikleri saptamada kritik rol oynar.
• Kondom gibi bariyer yöntemleri HPV bulaşma riskini azaltır ancak tamamen önleyemez.
Bilimsel ve Kanıta Dayalı Gerçekler
HPV enfeksiyonunu tamamen yok eden bir ilaç veya standart tedavi mevcut değildir (WHO ve uluslararası veriler bunu doğrulamaktadır).
HPV çok yaygındır, çoğu enfeksiyon belirti vermez ve bağışıklık sistemiyle temizlenebilir.
HPV, özellikle yüksek riskli tipler, uzun süreli enfeksiyonlarda kanserle ilişkilidir; bu nedenle tarama ve aşılama önemlidir.
Bilimsel otoriteler HPV aşıları ve tarama programlarını kanıtlanmış etkin stratejiler olarak kabul eder.
Kaynaklar
1. Dünya Sağlık Örgütü HPV ve kanser fakt sayfası — WHO. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/human-papilloma-virus-and-cancer
2. CDC HPV hakkında detaylı bilgiler. https://www.cdc.gov/hpv/index.html
3. HPV aşıları ve kanser önleme rehberleri. https://cdn.who.int/media/docs/librariesprovider2/euro-health-topics/vaccines-and-immunization/hpv-factsheet-2023.pdf